Batzuetan zalantzan ibiltzen gara, zenbait hitzen lehenengo
letra nola idatzi behar dugun, larriz (maiuskulaz) edo xehez (minuskulaz):
nola idazten dira karguak? Eta fakultateen izenak? Eta irakasgaienak? Hori
gutxi balitz, gainera, zenbaitetan itsu-itsuan erdarari jarraitzen diogu,
eta berdin jokatzen dugu...
Hona hemen zenbait gomendio, arazo edota zalantza horiek saihesteko.
Letra larria erabiliko dugu... | Adibideak |
| Testuen hasieran, puntuaren ondoren dauden hitzetan | Beste era batera
esateko... Lehenik eta behin, esan dezagun... |
| Bi puntuen ondoren, hitzez hitzeko aipamenetan | Dekanoak hauxe adierazi zuen: “Ikasturteak aurrera egin ahala ikusiko dugu nola jokatu...” |
| Erakunde pribatu nahiz publikoen izenekin | Herri Arduralaritzaren Euskal Erakundea, Durangoko Musika Patronatua (baina Irakasle da musika-patronatu batean) |
| Alderdi politiko, sindikatu eta abarrekoekin | Euskadiko Langile Komisioak, Ikasle Abertzaleak... |
| Instituzioen izenekin (izen ofizial hori pluralean dagoenean, ordea, letra xehez) | Leioako Udala, baina Bizkaiko udalakGipuzkoako Foru Aldundia, baina EAEko foru aldundiak Euskal Herriko Unibertsitatea, baina Euskal Herriko unibertsitateetan |
| Fakultate, eskola, sail, zerbitzu eta abarren izenetan | Farmazia Fakultatea, Erizaintzako Unibertsitate Eskola, Lan Harremanen Unibertsitate Eskola, Hezkuntzarako Laguntza Zerbitzua... |
| Dekretu, lege, erabaki eta horrelakoetan, izen osoa agertzen denean | Abenduaren 21eko Unibertsitateen 6/2001 Lege Organikoa (baina "...eta legeak dioenez...") |
| Izen berezietan: pertsona izenak, ezizenak, animalien izenak, baita bestelakoak ere… | José Mª Sánchez
Carrión ‘Txepetx’ Campus honetako lorategian “Perla” txakurra galdu zen atzo EHUren Campus aldizkaria |
| Erlijio jaietan eta entzute handiko egunetan | Gabonak, Euskararen Eguna, Maiatzaren Lehena... |
| Estatu, herri, herrialde eta administrazio entitateen izenetan | Gasteiz, Araba, Europa, Hirugarren Mundua... |
| Herritarrak izendatzeko, NONGO kasua erabiliz gero | Gasteizko, Arabako, Europako, Hirugarren Munduko... |
| Sarien edo lehiaketen izenetan ("sari" edo “lehiaketa” hitza, xehez hasita) | Nobel saria, Iparragirre saria, Felix Ugarte itzulpen-lehiaketa... |
| Aita Saindua, Errege, Erregina eta erregezkoen izenak bakarrik idazten ditugunean | Ingalaterrako Erregina,
Aita Saindua... Pertsona izena ondoan badute, xehez: Isabel II.a erregina, Joan Paulo aita saindua |
| Egoitza ofizialen izenetan | Aramaioko Udaletxea, Ajuria Eneako jauregia... |
| Astronomiaz ari garenean, planeta, izar eta konstelazioen izenetan: | Lurra (baina Erabat lur jota nago), Eguzkia (baina Hondartzan dago, eguzkitan)... |
| Erreferentzia kardinaletan, izenak direnean bakar-bakarrik, ez izenondo direnean: | Iparra, Hegoa, Mendebaldea (baina Errenteriako hegoaldean, Baionako ekialdean…) |
| Jakintza-arloen eta irakasgaien izenetan: | Antropologia Fisikoa, Dermatologia, Finantza Kontabilitatea I eta II... |
| Estatuaren botereen izenetan, maila guztietan | Legebiltzarra, Hezkuntza Saila, Ikerketa Zuzendaritza... |
| Erakundeetako batzordeen izenetan | Euskara Batzordea, Campuseko Liburutegi Batzordea... |
| Liburuen izenetan, hitz nagusiak beti larriz, komatxoen artean ez doanean: | Euskal Estilo Libururantz, baina “Euskal estilo libururantz” |
| Sainduen izenetan | San Fermin, San Joan... |
| Geografia edo lekuen izenetan (baina izen generikoa xehez) | Bizkaiko itsasoa, Tolosaldea
eskualdea, Manuel Lardizabal pasealekua, Oñati plaza... Beste hizkuntza batetik hartzen baditugu, ordea, generikoa ere larriz: Buckingham Palace, Oxford Street... |
Letra xehea erabiliko dugu... | Adibideak |
| Urtaro, hilabete eta asteko egunetan | Garai ona da udaberria
lan horiek egiteko Matrikula irailean egin beharko duzu Bilera berezia egingo dugu asteartean Eibarren, 2004ko urriaren 19an |
| Kargu ofizial eta akademikoetan | Euskal Herriko Unibertsitateko
errektoreordea Epaimahaiko idazkaria Medikuntza eta Odontologia Fakultateko bulegoburua |
| “Nongo” adierazteko, gentilizioa (-tar) erabiltzen dugunean | Neska horiek arrasatearrak
dira Orain ere gehienok nafarrak gara Autobus-gidaria santurtziarra zen |
| Hizkuntzen izenak | Atzerrira joan da, alemana
ikastera Ahal dugun guztietan, euskara erabiltzen dugu lanean |
| Aita Saindua, Errege, Erregina eta erregezkoen izenak, ondoan izena baldin badute | Isabel II.a erregina, Joan Paulo aita saindua |
| Tituluetan | Baigorriko bizkondea, Nahikolukeko dukea... |
| Geografia-izenen generikoetan | Bizkaiko itsasoa, Ibaizabal ibaia, Gorbeia mendia... |
| Herri edo hirietako jaiak adierazteko garaian (letra xehez eta pluralean) | Uztailaren 6an hasiko dira
sanferminak Jai hartuko dugu sanprudentzioetan |
| Izenaren atzean jauna, andrea... erabiltzen ditugunean | Mutiozabal jauna, zuzendari andrea... |